Leven en laten leven

“Leven en laten leven” – is dat Bijbels?

Diepere uitleg + uitgebreid Bijbelbewijs

De uitspraak “leven en laten leven” wordt vaak uitgesproken met een zekere morele zelfverzekerdheid. Wie haar gebruikt, presenteert zich doorgaans als redelijk, vredelievend en tolerant. Vooral wanneer het over geloof gaat, klinkt deze zin als een deugd: “Jij jouw geloof, ik het mijne. Ieder zijn waarheid. Bemoei je niet met mij, dan bemoei ik me niet met jou.”


In onze cultuur wordt dit gezien als volwassenheid. Wie deze houding niet deelt, wordt al snel bestempeld als bekrompen, hard of onverdraagzaam. Maar opnieuw geldt: de vraag is niet wat mensen redelijk vinden. De vraag is: wat zegt God?


Wanneer deze uitspraak getoetst wordt aan de Schrift, blijkt zij niet alleen on-Bijbels te zijn, maar zelfs haaks te staan op het evangelie zelf. Niet omdat zij te streng is — maar omdat zij te zwijgzaam is. Niet omdat zij te hard is — maar omdat zij het oordeel negeert.



De Bijbel kent geen religieuze neutraliteit


De Bijbel laat nergens ruimte voor een levenshouding waarin de mens los van God “gewoon zijn leven leeft”. Vanaf het begin wordt duidelijk dat de mens leeft voor Gods aangezicht, en dat elke levensweg eindigt óf in leven, óf in oordeel.

“Er is een weg die iemand recht schijnt; maar het einde daarvan zijn wegen des doods.”
 — Spreuken 14:12

Deze tekst is bijzonder ontmaskerend. Er staat niet dat die weg slecht lijkt. Integendeel: hij schijnt recht. Hij voelt logisch. Hij voelt humaan. Hij voelt redelijk. En juist dát maakt hem zo gevaarlijk. Want het einde is niet neutraal, maar dodelijk.


“Leven en laten leven” is precies zo’n weg. Hij lijkt vredelievend, maar eindigt in stilte richting verderf.



Christus Zelf sloot elke middenpositie uit


De Heere Jezus Christus was de meest liefdevolle Persoon die ooit op aarde leefde. Toch was Zijn boodschap allesbehalve vrijblijvend. Hij riep mensen niet op tot tolerantie, maar tot beslissing.

“Die niet met Mij is, die is tegen Mij; en die met Mij niet vergadert, die verstrooit.”
 — Mattheüs 12:30

Dit woord laat geen ruimte voor “laat ieder zijn eigen pad volgen”. Volgens Christus bestaat er geen derde positie. Wie Hem niet volgt, staat niet neutraal, maar tegenover Hem.

“Ik ben de Weg, en de Waarheid, en het Leven; niemand komt tot den Vader, dan door Mij.”
 — Johannes 14:6

Dit is een absolute uitspraak. Niet één weg onder vele, maar de Weg. Niet één waarheid naast andere, maar de Waarheid. Als dit waar is — en de Bijbel leert dat het waar is — dan is elk ander geloofssysteem, hoe oprecht ook, onvoldoende tot zaligheid. En wie dat weet, maar zwijgt, handelt niet liefdevol.



Zwijgen is geen liefde, maar geestelijke nalatigheid


Vaak wordt gezegd: “Ik wil mijn geloof niet opdringen.” Dat klinkt bescheiden, maar het verbergt vaak iets anders: angst voor afwijzing, behoefte aan rust, verlangen naar sociale acceptatie. De Bijbel noemt dat geen liefde.


Bijbelse liefde durft waarheid te spreken, ook wanneer dat spanning geeft.

“Maar de waarheid betrachtende in liefde…”
 — Efeze 4:15

Waarheid zonder liefde is hard.
Maar liefde zonder waarheid is misleiding.

“Die weet, dat die een zondaar van de dwaling zijns wegs bekeert, die zal een ziel van den dood behouden en menigte der zonden bedekken.”
 — Jakobus 5:20

Let op: hier staat niet dat zwijgen vriendelijk is, maar dat spreken redt. Wie een dwaalweg ziet en niets zegt, laat iemand niet leven — hij laat hem omkomen.



God rekent zwijgen zwaar aan


De Schrift gaat hierin verder dan veel mensen durven denken. God beschouwt zwijgen, terwijl men de waarheid kent, niet als neutraliteit, maar als schuld.

“Wanneer Ik tot den goddeloze zeg: Gij goddeloze, gij zult den dood sterven; en gij spreekt niet om den goddeloze van zijn weg te waarschuwen… zijn bloed zal Ik van uw hand eisen.”
 — Ezechiël 33:8

Dit is een van de ernstigste teksten in de Bijbel. God zegt hier niet dat de wachter verantwoordelijk is voor de keuze van de ander — maar wel voor het waarschuwen. “Leven en laten leven” klinkt vredig, maar God noemt het bloed-schuld wanneer men zwijgt.



De uitspraak ontkent zonde en oordeel


Waarom is deze houding zo aantrekkelijk? Omdat zij twee Bijbelse werkelijkheden uitschakelt: zonde en oordeel. Als zonde slechts een foutje is, hoeft niemand gewaarschuwd te worden. Als oordeel slechts een theologisch idee is, kan iedereen gerust zijn eigen weg gaan.

Maar de Bijbel is onverbiddelijk duidelijk.

“Want allen hebben gezondigd, en derven de heerlijkheid Gods.”

— Romeinen 3:23


“Die niet gelooft, is alrede veroordeeld.”

— Johannes 3:18

Niet later. Nu al.
De mens zonder Christus is geen zoekende ziel in een neutrale toestand, maar een veroordeelde zondaar onder Gods toorn.



Zonder oordeel verliest het kruis zijn betekenis


Hier raakt “leven en laten leven” het hart van het evangelie. Want als iedereen gewoon zijn eigen weg mag gaan, rijst één onontkoombare vraag:


Waarom moest Christus sterven?


Het kruis was geen moreel voorbeeld, maar een plaats van plaatsvervangend oordeel.

“Want alzo lief heeft God de wereld gehad, dat Hij Zijn eniggeboren Zoon gegeven heeft, opdat een iegelijk die in Hem gelooft, niet verderve, maar het eeuwige leven hebbe.”
 — Johannes 3:16

Dat woord verderve betekent: verloren gaan onder Gods rechtvaardig oordeel. Zonder dat verderf dreigt, is het kruis zinloos.

“Christus is voor ons gestorven, als wij nog zondaars waren… veel meer dan, zijnde nu gerechtvaardigd door Zijn bloed, zullen wij door Hem behouden worden van den toorn.”
 — Romeinen 5:8–9

Wie zegt: “Laat iedereen zijn eigen geloof houden”, zegt impliciet: “De toorn is niet zo ernstig.” En daarmee wordt het offer van Christus ondergraven.



Wat zegt de Bijbel wél?


Niet: “Leef en laat leven.”


Maar:

“God dan verkondigt nu aan alle mensen alom, dat zij zich bekeren.”
 — Handelingen 17:30

Niet: “Iedereen zijn waarheid.”


Maar:

“Gij zult de waarheid verstaan, en de waarheid zal u vrijmaken.”
 — Johannes 8:32

Niet: “Zwijg om de vrede.”



Maar:

“Strijdt voor het geloof dat eenmaal den heiligen overgeleverd is.”
 — Judas 1:3


Ware liefde waarschuwt, ook als dat pijn doet


Bijbelse liefde zoekt niet in de eerste plaats harmonie, maar redding.

“De wonden des liefhebbers zijn getrouw.”
 — Spreuken 27:6

Wie zwijgt om relaties te sparen, maar de waarheid achterhoudt, spaart niemand werkelijk. Niet de ander — en uiteindelijk ook zichzelf niet.



Conclusie


“Leven en laten leven” is geen Bijbelse deugd, maar een culturele leus die de ernst van zonde, oordeel en verlossing verdoezelt. Zij klinkt zacht, maar leidt hard. Zij belooft rust, maar eindigt in verlorenheid.


De Bijbel leert geen tolerantie voor dwaling, maar liefde in waarheid.
Geen stilzwijgen, maar waarschuwing.
Geen neutraliteit, maar keuze.

“Bekeert u, en gelooft het Evangelie.”
 — Markus 1:15

Zwijgen is geen neutrale houding.
Zwijgen is een keuze.
En volgens de Schrift is het een keuze tegen de waarheid.